Czego nie mogą jeść psy? Lista produktów zakazanych i szkodliwych

Spis treści

1. Dlaczego lista zakazanych produktów jest ważna?
2. Co pies może jeść?
3. Jakie warzywa może jeść pies?
4. Jakie owoce może jeść pies?
5. Inne produkty bezpieczne dla psa
6. Lista zakazanych produktów – nie dawaj tego psu!
7. Produkty szkodliwe dla psa
8. Czego nie może jeść pies – tabela
9. Objawy zatrucia u psa – jak je rozpoznać?
10. Jak pomóc psu przy zatruciu pokarmowym?
11. Wsparcie zdrowia psa – suplementacja ANIMALACTIN®
12. Podsumowanie
13. Bibliografia

Prawidłowe żywienie psów jest kluczem do ich dobrego zdrowia, aktywności i długiego życia. Należy pamiętać, że psy mają inny układ pokarmowy, inny metabolizm oraz inne zapotrzebowanie na składniki odżywcze niż ludzie. Dlatego to, co jest dobre dla człowieka, dla psa może okazać się toksyczne.

Dlaczego lista zakazanych produktów jest ważna?

Ludzie są wszystkożercami, psy zaś uznawane są za względnych mięsożerców. Oznacza to, że podstawą ich diety powinno być mięso i produkty odzwierzęce, a dzięki zmianom ewolucyjnym spowodowanym udomowieniem zyskały też możliwość trawienia składników roślinnych. Za rodzajem spożywanego pokarmu idzie inne przystosowanie anatomiczne i fizjologiczne. Możemy znaleźć wiele różnic między psami a ludźmi – od różnic w uzębieniu, przez brak enzymów m.in. amylazy ślinowej u psa, po różną długość przewodu pokarmowego. Świadomość tych różnic to jeden z podstawowych elementów odpowiedzialnej opieki nad zwierzęciem. Podawanie „ludzkiego jedzenia” oraz resztek ze stołu może prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych, a nawet zagrożenia życia zwierzęcia. Dlatego każdy opiekun czworonoga powinien zapoznać się z produktami, które mogą być toksyczne dla jego pupila i nigdy mu ich nie podawać.

Co pies może jeść?

Podstawą żywienia psów powinna być pełnoporcjowa karma wysokomięsna, dobrej jakości lub dieta BARF czy BACF, która dostarcza wszystkich niezbędnych składników odżywczych w odpowiednich proporcjach. Jeśli chcesz mieć pewność, że twoje zwierzę dostaje odpowiednio zbilansowaną dietę, najlepiej skonsultować ją z dietetykiem zwierzęcym. Dzięki temu będziesz mieć pewność, że dajesz swojemu pupilowi to, co najlepsze a jego posiłki dostosowane są do jego wieku, wielkości, poziomu aktywności i stanu zdrowia.

Oprócz karmy lub diety BARF czy BACF możesz podawać swojemu zwierzakowi warzywa i owoce jako dodatek do diety lub dobrej jakości smaczki. Pamiętaj jednak, że będą one pełnić funkcję uzupełniającą i nie powinny zastępować podstawowego pożywienia.

Prawidłowo zbilansowana dieta psa powinna zawierać w swoim składzie odpowiednio dostosowaną ilość białka, tłuszczu, węglowodanów, a także witamin i minerałów, tak aby dostarczać mu wszystkich niezbędnych składników odżywczych w odpowiednich proporcjach, rozłożonych najlepiej na kilka posiłków.

Jakie warzywa może jeść pies?

Jak już wspomniałam, podstawą diety psów powinno być mięso lub wysokomięsna karma, jednak codzienną dietę można wzbogacić o warzywa czy owoce, które będą źródłem witamin, minerałów, a także błonnika. Nie mogą one jednak dominować w diecie zdrowego psa. Warto wiedzieć, że nie każdy pies będzie dobrze tolerował taki dodatek. Jeśli twój pupil po spożyciu warzyw czy owoców źle się czuje, ma problemy z przewodem pokarmowym, to lepiej unikaj ich w jego diecie.

Jeśli chodzi o warzywa, to powinny być podawane po obróbce termicznej i rozdrobnieniu, bez soli i przypraw. Pozwoli to na łatwiejsze trawienie i przyswajanie składników odżywczych. Poniżej znajdziesz listę bezpiecznych warzyw, które możesz włączyć do diety pupila.

• marchew – również na surowo,
• korzeń pietruszki,
• dynia,
• cukinia,
• bataty,
• ziemniaki,
• pomidor – również na surowo,
• ogórek – również na surowo,
• słodka papryka – również na surowo,
• seler,
• szparagi,
• pasternak,
• buraki.

Psią dietę można również wzbogacić o niektóre kiszonki, jak na przykład kiszone ogórki czy kapustę kiszoną. Jednak należy podawać je z umiarem i najlepiej wybierać te które mają jak najmniej soli.

Jakie owoce może jeść pies?

Owoce zawierają naturalne cukry, dlatego należy podawać je z umiarem – raczej jako przysmak niż stały element diety, nie powinny stanowić więcej niż 5% codziennego posiłku. Z tego też względu należy ograniczyć ich podawanie u zwierząt z nadwagą lub cukrzycą. Najlepiej wybierać owoce sezonowe, dzięki czemu będziemy mieć większą pewność, że są świeże i dobre. Pamiętaj, aby przed podaniem ich psu umyć je, usunąć skórki, nasiona i pestki.

Owoce, które mogą być bezpiecznie podawane psom:

• jabłko,
• banan,
• gruszka,
• truskawka,
• borówka,
• malina,
• arbuz,
• melon,
• brzoskwinia,
• nektarynki,
• śliwki.

Inne produkty bezpieczne dla psa

Jako urozmaicenie codziennej diety można również wprowadzić:

• gotowane mięso (bez kości i przypraw),
• gotowane ryby (bez ości),
• jajka (na surowo lub po obróbce termicznej),
• jogurt naturalny i kefir (bez cukru i dodatków),
• olej z łososia, kryla lub alg.

Każdy nowy produkt warto wprowadzać stopniowo, obserwując reakcję psa. W przypadku wątpliwości lub specjalnych potrzeb żywieniowych najlepiej skonsultować dietę z lekarzem weterynarii lub dietetykiem zwierzęcym.

Lista zakazanych produktów – nie dawaj tego psu!

• Czekolada i kakao

Zawierają teobrominę, którą psy metabolizują bardzo wolno. Prowadzi to do jej kumulacji w organizmie i działania toksycznego. Ich spożycie może powodować objawy żołądkowo-jelitowe, drgawki, zaburzenia rytmu a nawet zatrzymanie akcji serca. Im więcej kakao w czekoladzie, tym większa szansa na pojawienie się objawów zatrucia.

• Winogrona i rodzynki

Podanie ich psom może doprowadzić w ciągu kilku godzin do ostrego uszkodzenia nerek, a nawet śmierci. Wśród pierwszych objawów zatrucia wymienia się wymioty, brak apetytu, apatię, biegunkę i bóle brzucha. Owoców tych nie powinno się w ogóle podawać psom, gdyż dawka toksyczna nie została dokładnie określona. Niektóre osobniki po zjedzeniu kilkuset gramów nie będą wykazywały objawów zatrucia, inne mogą paść po zjedzeniu kilku owoców.

• Awokado

Po spożyciu u psów mogą pojawić się objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak biegunka i wymioty, a w przypadku zjedzenia dużej ilości może dojść do zapalenia trzustki, ze względu na dużą zawartość tłuszczu w tym owocu. Połknięcie pestki może doprowadzić do niedrożności jelit. Dawka toksyczna awokado dla psów nie została określona, dlatego dla bezpieczeństwa nie zaleca się jego podawania. 

• Cebula, czosnek, por i szczypior

Warzywa z rodziny cebulowatych zawierają związki siarki, które uszkadzają krwinki czerwone psa, prowadząc do niedokrwistości. Toksyczne są zarówno w formie surowej, gotowanej, jak i suszonej. Objawy mogą pojawić się z opóźnieniem i obejmują osłabienie, bladość dziąseł, przyspieszony oddech, niewydolność nerek oraz problemy żołądkowe.

• Ksylitol

To słodzik stosowany w gumach do żucia, słodyczach i produktach „bez cukru”. U psów powoduje gwałtowny wyrzut insuliny, co może prowadzić do niebezpiecznego spadku poziomu cukru we krwi, a także do uszkodzenia wątroby. Objawy pojawiają się szybko i obejmują osłabienie, wymioty, drgawki, a nawet utratę przytomności.

• Orzechy makadamia

Są toksyczne dla psów, choć nie poznano dokładnego mechanizmu tego działania. Mogą wywoływać objawy neurologiczne oraz mięśniowe, które zauważono już po spożyciu 2,4 g tych orzechów na kilogram masy ciała psa. Spośród objawów wymienia się: osłabienie kończyn, zaburzenia koordynacji, drżenie mięśni, wymioty, gorączka i apatia. Ze względy na wysoki poziom tłuszczu dodatkowo mogą przyczynić się do rozwoju zapalenia trzustki.

• Ciasto drożdżowe

Poważne zagrożenie dla zdrowia psów będzie stanowić surowe ciasto drożdżowe. Drożdże fermentują w żołądku psa, powodując bolesne wzdęcia, a nawet ryzyko skrętu żołądka. Dodatkowo w trakcie fermentacji powstaje alkohol, który może doprowadzić do zatrucia, osłabienia, dezorientacji, a w ciężkich przypadkach do śpiączki.

Produkty szkodliwe dla psa

Oprócz produktów jednoznacznie toksycznych istnieje również grupa pokarmów, które nie stanowią bezpośredniego zagrożenia dla życia psa, jednak mogą powodować problemy trawienne, niedobory żywieniowe lub inne dolegliwości zdrowotne. Z tego względu powinny być podawane z umiarem oraz tylko wtedy gdy pies dobrze na nie reaguje.

• Mleko i nabiał

W badaniach opublikowanych w 2021 roku zauważono, że psy z Bliskiego Wschodu i Europy wraz z procesem ewolucji i udomowienia przystosowały się do trawienia laktozy. W ich genomie znaleziono mutację kodującą laktazę – enzym potrzebny do trawienia laktozy. Tak więc psy z tych regionów geograficznych są przystosowane do trawienia laktozy i mogą spożywać produkty mleczne. Jednak wraz z wiekiem spada aktywność tego enzymu, co może objawiać się problemami z przewodu pokarmowego po spożyciu nabiału. Dodatkowo należy uważać na podawanie tych produktów u zwierząt z chorobami jelit oraz alergiami pokarmowymi, gdyż może pojawić się u nich nietolerancja oraz alergia na białka mleka.

• Karma dla kotów

Psy i koty mają inne przystosowanie anatomiczne oraz zapotrzebowanie na poszczególne składniki pokarmowe.U większości zdrowych psów jednorazowe zjedzenie kociej karmy zazwyczaj nie wywoła żadnych niepożądanych reakcji. Inaczej może być u zwierząt z wrażliwym układem pokarmowym – nawet pojedynczy taki posiłek bywa przyczyną biegunki czy wymiotów. Szczególną ostrożność należy zachować u psów chorych, na przykład po przebytym zapalenia trzustki, kocia karma bogata w tłuszcz może doprowadzić do nawrotu choroby. Podobne ryzyko dotyczy psów z alergiami pokarmowymi – jednorazowe podanie produktu zawierającego inne źródło białka może skutkować ponownym wystąpieniem objawów alergii, takich jak świąd czy stany zapalne skóry. Długotrwałe podawanie psu kociej karmy jest niewskazane i może mieć liczne konsekwencje dla zdrowia takie jak: otyłość, nadwaga, niedobory pokarmowe czy obciążenia narządów wewnętrznych.

• Kości

Choć często kojarzone z naturalnym pożywieniem psa, ich spożywanie może być bardzo niebezpieczne. Kości gotowane bardzo łatwo się łamią na ostre fragmenty, które mogą uszkodzić jamę ustną, przełyk lub jelita, a także powodować zaparcia. Również kości surowe niosą ryzyko zadławienia lub urazów, dlatego nie są zalecane jako element diety. Obecnie nawet w dietach typu BARF nie zaleca się ich podawania, zamiast nich podaje się inne źródło wapnia takie jak węglan wapnia, cytrynian wapnia, wapń z alg czy skorupek z jaj.

• Surowe mięso, jajka i ryby

Jeśli zwierzę nie jest przyzwyczajone do diety surowej, takiej jak BARF lub cierpi na choroby dodatkowe np. przewodu pokarmowego, to nagłe spożycie surowych produktów pochodzenia zwierzęcego może doprowadzić do pojawienia się u niego objawów żołądkowo-jelitowych. Dieta surowa nie będzie dobra dla każdego zwierzaka, ma większe ryzyko skażenia mikrobiologicznego niż dieta gotowana. Jeśli chcemy wprowadzić te produkty do diety naszego pupila lepiej poddać je obróbce termicznej, a surowe produkty wprowadzać stopniowo obserwując reakcję organizmu psa.

• Sól, cukier

Nadmierna ilość soli jest dla psa szkodliwa. Może prowadzić do odwodnienia, silnego pragnienia, wymiotów, biegunki, a w cięższych przypadkach do zaburzeń neurologicznych (drżenia, dezorientacja, drgawki).  Jeśli chodzi o słodziki, to większość nie jest przeznaczona dla psów i może powodować problemy trawienne. Jak już wspomniałam, szczególnie niebezpieczny jest ksylitol. Jeśli chodzi o sam cukier to nie jest on toksyczny ale jego spożywanie może przyczyniać się do otyłości, cukrzycy, problemów trawiennych czy chorób zębów.

Czego nie może jeść pies – tabela

Należy pamiętać, że nie zawsze spożycie tych produktów będzie mieć negatywny wpływ na zdrowie naszego zwierzaka. Wszystko zależy od dawki – im więcej zwierzę zje tym większe ryzyko zatrucia i cięższych objawów.

Objawy zatrucia u psa – jak je rozpoznać?

Zatrucie pokarmowe u psa może mieć różny przebieg – od łagodnego po zagrażający życiu. Wszystko zależy od rodzaju oraz ilości spożytego pokarmu. Im więcej zwierzę zje, tym objawy toksyczności będą bardziej wyrażone, a życie zwierzęcia zagrożone. Najczęstsze objawy to:

• wymioty i biegunka, często nagłe i intensywne,
• apatia, osłabienie, brak apetytu,
• nadmierne ślinienie się,
• ból brzucha, wzdęcia,
• drżenia mięśni, zaburzenia równowagi, drgawki,
• przyspieszony lub nieregularny oddech,
• bladość dziąseł lub żółtaczka,
• zmiany zachowania – niepokój, dezorientacja.

Jak pomóc psu przy zatruciu pokarmowym?

Jeśli zwierzę zjadło któryś z toksycznych produktów należy jak najszybciej skonsultować się z lekarzem weterynarii. Czekanie do wystąpienia pierwszych objawów zatrucia może doprowadzić do niewydolności wielonarządowej, a ostatecznie nawet do śmierci. Czas ma kluczowe znaczenie, szybkie włączenie leczenia może uchronić zwierzaka przed zagrażającymi życiu konsekwencjami. Zabezpiecz opakowanie lub resztki produktu, który pies zjadł – zabierz je ze sobą do lecznicy. Nie podawaj kolejnych posiłków, ani nie wywołuj wymiotów na własną rękę, chyba że zalecił to lekarz weterynarii.

Wsparcie zdrowia psa – suplementacja ANIMALACTIN®

Nawet najlepiej dobrana dieta może nie zawsze pokrywać pełne zapotrzebowanie psa na witaminy i mikroelementy. Dotyczy to szczególnie psów narażonych na stres, choroby, intensywny wysiłek a także w okresie wzrostu, rekonwalescencji i starzenia. W takich sytuacjach warto rozważyć suplementację, która będzie wspierać prawidłowe funkcjonowanie organizmu naszego zwierzaka.

Suplementy witaminowe ANIMALACTIN® zostały opracowane z myślą o realnych potrzebach psów i będą stanowić cenne uzupełnienie codziennej diety. Zawierają kompleks witamin i mikroelementów wspierających prawidłowe funkcjonowanie psiego organizmu.

Więcej informacji możesz znaleźć na stronie:

Podsumowanie

Choć wiele produktów spożywczych obecnych w diecie człowieka wydaje się nieszkodliwych, w rzeczywistości mogą one stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia psa. Istotne jest, aby opiekunowie mieli świadomość, czego pies nie może jeść, a także jakie produkty są niezalecane, dzięki czemu pozwoli to uniknąć zatruć i problemów trawiennych. W przypadku podejrzenia zatrucia kluczowa jest szybka reakcja i kontakt z lekarzem weterynarii.

Bibliografia

1. Liu YH, Wang L, Zhang Z, Otecko NO, Khederzadeh S, Dai Y, Liang B, Wang GD, Zhang YP. Whole-Genome Sequencing Reveals Lactase Persistence Adaptation in European Dogs. Mol Biol Evol. 2021 Oct 27;38(11):4884-4890.
2. Ceregrzyn M., Barszczewska B. Podstawy żywienia psów i kotów, Wrocław, 2016
3. D. Guidi, Żywienie i dietetyka psów i kotów. Przewodnik dla lekarza weterynarii, 2021
4. Michael S. Hand, Craig D. Thatcher, Rebecca L. Remillard, Phillip Roudebush, Bruce J. Novotny, Small Animal Clinical Nutrition, 5th Edition, 2010
5. M. Bulc, Toksyczność ksylitolu u psów, Weterynaria w praktyce, 11-12/2014
6. R. Schmid, Najczęściej występujące substancje trujące dla zwierząt domowych, Weterynaria po dyplomie, 2025
7. Hansen S.R. 2002. Macadamia nut toxicosis in dogs. Veterinary Medicine. 97(2), 274-276

Klaudia Kuczyńska

Lekarz weterynarii